IR: co to jest podczerwień w kamerach i jak działa
IR (podczerwień) pozwala kamerze nagrywać w całkowitej ciemności. Diody oświetlają scenę światłem niewidocznym dla oka, a przetwornik je rejestruje. Diabeł tkwi w długości fali, realnym zasięgu i przepalonych twarzach z bliska.
Treść zweryfikowana przez: Michał Sawicki, Kwalifikowany pracownik zabezpieczenia technicznego, 14 lat montaży
Krótko
IR to doświetlenie sceny światłem podczerwonym z diod LED wokół obiektywu, najczęściej o fali 850 nm lub 940 nm. Kamera przełącza się nocą w tryb czarno-biały i rejestruje odbitą podczerwień. Deklarowany zasięg IR dotyczy wykrycia sylwetki; na rozpoznanie licz realnie około połowy tej wartości.
Co to jest IR
IR (infrared, podczerwień) to promieniowanie o fali dłuższej niż światło widzialne. W kamerach oznacza wbudowany oświetlacz z diod LED, który nocą zalewa scenę światłem niewidocznym dla człowieka, ale doskonale widocznym dla przetwornika.
Nocą kamera odsuwa filtr podczerwieni sprzed przetwornika (mechanizm ICR) i przechodzi w tryb czarno-biały. Obraz nocny z IR jest zawsze monochromatyczny, bo podczerwień nie niesie informacji o kolorze.
Jak działa IR: 850 nm kontra 940 nm
Producenci stosują dwie długości fali. Diody 850 nm są wydajniejsze i dają większy zasięg oraz więcej szczegółów, ale świecą delikatną czerwoną poświatą widoczną nocą z bliska. Diody 940 nm są praktycznie niewidoczne dla oka, za to według danych Reolink ich skuteczność jest do około 50% niższa przy tej samej mocy.
Stąd prosty podział: 850 nm to standard w typowym monitoringu (poświata bywa zresztą zaletą, bo sygnalizuje działanie kamery), a 940 nm wybiera się do dyskretnej obserwacji, np. w fotopułapkach i kamerach, które nie mają zdradzać swojej obecności.
Parametry i warianty w praktyce
- Zasięg deklarowany a realny: karta katalogowa podaje dystans, na którym cokolwiek widać, w idealnych warunkach. Na rozpoznanie sylwetki czy ubioru przyjmujemy orientacyjnie połowę deklaracji. Sprawdź swój przypadek w kalkulatorze zasięgu IR.
- Smart IR: automatyczne obniżanie mocy diod, gdy obiekt jest blisko. Bez tego twarz osoby pod kamerą zamienia się w białą plamę, bo diody prześwietlają pierwszy plan.
- Liczba i typ diod: kilka mocnych diod dalekiego zasięgu oświetla wąsko, matryca małych diod szeroko i krótko. Kąt oświetlacza powinien odpowiadać kątowi obiektywu.
- Alternatywy: reflektor światła białego daje kolor nocą kosztem dyskrecji, a kamery termowizyjne w ogóle nie potrzebują oświetlenia, bo rejestrują ciepło obiektów.
Typowe błędy i pułapki
Najczęstszy problem to bielenie twarzy: osoba podchodzi pod kamerę i nagranie pokazuje przepaloną plamę zamiast rysów. Ratunkiem są smart IR, korekta ekspozycji albo montaż kamery dalej od linii podejścia.
Druga pułapka: pajęczyny i owady. Nocą oświetlacz przyciąga owady, a pajęczyna centymetry od obiektywu odbija IR i potrafi ciągle wyzwalać detekcję ruchu. Regularne czyszczenie okolic obiektywu naprawdę robi różnicę.
Trzecia: montaż za szybą lub pod okapem. Szyba odbija podczerwień prosto w obiektyw i zamienia obraz w mleko; jasny sufit czy ściana tuż obok kamery działają podobnie. IR musi mieć przed sobą otwartą scenę.
Powiązane pojęcia
Nocne widzenie łączy się z hasłami: PIR (czujnik ruchu wykorzystujący podczerwień, ale pasywnie), WDR (radzenie sobie z kontrastem, także nocą przy latarniach) oraz dobór kamery na zewnątrz w dziale kamery zewnętrzne.